Artikolu 98 tar-Regolament (UE) 2024/1689 — Proċedura tal-kumitat. Test uffiċjali, interpretazzjoni prattika, obbligi ewlenin u implikazzjonijiet għall-konformità.
Sommarju tat-Test Uffiċjali
L-Artikolu 98 tar-Regolament (UE) 2024/1689 (l-Att tal-UE dwar l-AI) huwa dispożizzjoni proċedurali li tinsab fit-Titolu XI, li jirregola d-delega ta' setgħa u l-proċedura tal-kumitat. Jistabbilixxi li l-Kummissjoni Ewropea tiġi megħjuna minn kumitat fis-sens tar-Regolament (UE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Frar 2011 li jistabbilixxi r-regoli u l-prinċipji ġenerali relatati mal-mekkaniżmi ta' kontroll mill-Istati Membri tal-eżerċizzju tal-Kummissjoni tas-setgħat ta' implimentazzjoni (ir-Regolament tal-Komitoloġija).
Meta ssir referenza għal dan il-paragrafu, japplika l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011 — jiġifieri l-proċedura ta' eżami tirregola l-adozzjoni tal-atti ta' implimentazzjoni rilevanti. Skont il-proċedura ta' eżami, il-kumitat irid jagħti opinjoni b'maġġoranza kkwalifikata. Meta l-kumitat jagħti opinjoni pożittiva, il-Kummissjoni tista' tadotta l-att ta' implimentazzjoni. Meta l-kumitat jagħti opinjoni negattiva, il-Kummissjoni ma tistax tadotta l-att, għalkemm tista' tippreżenta proposta riveduta lill-kumitat jew tirreferi l-kwistjoni lill-kumitat tal-appell. Meta ma tingħata l-ebda opinjoni, il-Kummissjoni tista' tadotta l-att ta' implimentazzjoni sakemm maġġoranza sempliċi tal-membri tal-kumitat ma topponix dan.
Din id-dispożizzjoni tirrifletti l-prattika istituzzjonali standard tal-UE għad-delega ta' setgħa ta' implimentazzjoni teknika lill-Kummissjoni filwaqt li tinżamm sorveljanza strutturata tal-Istati Membri. Tiżgura li l-miżuri ta' implimentazzjoni teknikament kumplessi jew politikament sinifikanti meħuda skont l-Att tal-UE dwar l-AI — bħal dawk relatati mal-klassifikazzjoni ta' sistemi b'riskju għoli, speċifikazzjonijiet komuni, jew standards armonizzati — jiġu soġġetti għal skrutinju demokratiku qabel ma jsiru vinkolanti.
X'Ifisser Dan fil-Prattika
L-Artikolu 98 jopera primarjament fil-livell istituzzjonali u ma jimponiex direttament obbligi fuq l-iżviluppaturi tal-AI, il-fornituri, id-deployers, jew l-awtoritajiet kompetenti nazzjonali fix-xogħol tagħhom ta' konformità ta' kuljum. Madankollu, għandu effetti indiretti sinifikanti fuq kif il-qafas regolatorju jiżviluppa u jsir vinkolanti fil-prattika.
Meta l-Kummissjoni jkollha bżonn tadotta atti ta' implimentazzjoni skont l-Att tal-UE dwar l-AI — pereżempju, biex tistabbilixxi jew taġġorna l-lista ta' sistemi ta' AI b'riskju għoli fl-Anness III, biex tadotta speċifikazzjonijiet komuni għal sistemi ta' AI b'riskju għoli fejn l-istandards armonizzati huma assenti jew insuffiċjenti, jew biex tispeċifika l-formati għad-dikjarazzjonijiet tal-UE ta' konformità — trid issegwi l-proċedura tal-kumitat stabbilita fl-Artikolu 98. Dan ifisser li l-proposti jiġu riveduti minn kumitat permanenti ta' rappreżentanti tal-Istati Membri qabel l-adozzjoni, u jiġi introdott livell ta' sorveljanza kollettiva.
Għall-professjonisti tal-konformità u t-timijiet legali, dan huwa importanti għax jiddetermina kemm malajr u taħt liema kondizzjonijiet ir-rekwiżiti tekniċi vinkolanti jistgħu jiġu aġġornati jew ikklarifikati. Jekk il-Kummissjoni tixtieq iżżid kategorija ġdida ta' sistema ta' AI b'riskju għoli jew tirfina r-rekwiżiti tekniċi permezz ta' att ta' implimentazzjoni, il-proċedura tal-kumitat tirregola l-iskeda u l-fattibbiltà politika ta' dik il-bidla.
Għall-partijiet interessati tal-politika u l-assoċjazzjonijiet industrijali, il-proċedura tal-kumitat hija mekkaniżmu ewlieni biex jinfluwenzaw il-leġiżlazzjoni sekondarja skont l-Att dwar l-AI. Ir-rappreżentanti tal-Istati Membri fil-kumitat jistgħu jimblokkaw jew jemendaw atti ta' implimentazzjoni li huma sproporzjonati jew teknikament infondati, u jipprovdu salvagwardja kontra regoli tekniċi eċċessivament preskrittivi jew ħażin ikkalibrati.
Fil-prattika, l-operaturi għandhom jimmonitorjaw l-atti ta' implimentazzjoni tal-Kummissjoni adottati skont l-Att dwar l-AI u jissorveljaw jekk għaddewx mill-proċedura tal-kumitat mingħajr xkiel jew jekk wasslux għal oppożizzjoni, peress li dan jissinjalizza d-durabbiltà politika tar-regoli li jirriżultaw.
Obbligi Ewlenin
- Il-Kummissjoni Ewropea trid tissottometti abbozzi ta' atti ta' implimentazzjoni lill-kumitat qabel l-adozzjoni, u tiżgura r-reviżjoni u l-input tal-Istati Membri fil-livell tekniku u politiku.
- Il-kumitat jopera skont il-proċedura ta' eżami (l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011), li teħtieġ opinjoni b'maġġoranza kkwalifikata mir-rappreżentanti tal-Istati Membri biex il-Kummissjoni tkompli bl-adozzjoni.
- Meta l-kumitat joħroġ opinjoni negattiva, il-Kummissjoni ġeneralment tiġi mprevenuta milli tadotta l-att ta' implimentazzjoni fil-forma sottomessa tagħha u trid tirrevedi jew teskalija l-proposta.
- Meta ma tingħata l-ebda opinjoni u maġġoranza sempliċi tal-membri tal-kumitat topponix l-att, il-Kummissjoni trid tastjeni milli tadottah.
- Il-Kummissjoni trid taġixxi skont ir-regoli proċedurali tar-Regolament (UE) Nru 182/2011 fl-eżerċizzji kollha tas-setgħat ta' implimentazzjoni fejn jiġi invokata l-Artikolu 98, filwaqt li tinżamm ir-responsabbiltà istituzzjonali u t-trasparenza.
- L-Istati Membri jżommu sorveljanza kollettiva fuq il-forma teknika u amministrattiva tal-qafas ta' implimentazzjoni tal-Att tal-UE dwar l-AI permezz tal-parteċipazzjoni tagħhom fil-kumitat.
Relazzjoni ma' Artikoli Oħra
L-Artikolu 98 jinsab fit-Titolu XI flimkien mal-Artikolu 97, li jirregola l-eżerċizzju tad-delega tas-setgħa (il-proċedura tal-atti delegati), u għandu jinqara flimkien mad-dispożizzjonijiet sostantivi speċifiċi tal-Att dwar l-AI li jagħtu espressament lill-Kummissjoni s-setgħat ta' implimentazzjoni.
L-artikoli ewlenin li jattivaw il-proċedura tal-kumitat jinkludu l-Artikolu 7 (l-aġġornament tal-lista ta' sistemi ta' AI b'riskju għoli fl-Anness III), l-Artikolu 14 u l-Artikolu 15 (atti ta' implimentazzjoni dwar ir-rekwiżiti ta' sorveljanza mill-bniedem u tal-preċiżjoni), l-Artikolu 41 (speċifikazzjonijiet komuni għal sistemi ta' AI b'riskju għoli), u l-Artikolu 51 (obbligi ta' reġistrazzjoni). Kull waħda minn dawn id-dispożizzjonijiet, fejn jagħtu lill-Kummissjoni s-setgħa li taġixxi permezz ta' att ta' implimentazzjoni aktar milli att delegat, tgħaddi mill-proċedura tal-Artikolu 98.
L-Artikolu 98 għandu jinqara wkoll flimkien mal-Premessi li jispjegaw l-għażliet ta' disinn istituzzjonali tal-Att dwar l-AI, u fil-kuntest usa' tar-Regolament (UE) Nru 182/2011, li jibqa' l-qafas li jirregola kif il-kumitat jopera, jivvota, u jirriżolvi n-nuqqasijiet ta' qbil. Id-distinzjoni bejn l-atti delegati (l-Artikolu 97) u l-atti ta' implimentazzjoni (l-Artikolu 98) hija kostituzzjonalment sinifikanti skont il-liġi tal-UE u tiddetermina l-portata tas-sorveljanza tal-Istati Membri u tal-Parlament.
Skeda taż-Żmien għall-Konformità
L-Artikolu 98 daħal fis-seħħ fl-1 ta' Awwissu 2024, fl-għoxrin jum wara l-pubblikazzjoni tar-Regolament (UE) 2024/1689 fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea. Bħala dispożizzjoni proċedurali istituzzjonali, tapplika immedjatament u kontinwament minn dik id-data, peress li l-ħtieġa tal-Kummissjoni li tadotta atti ta' implimentazzjoni nħolqot mill-mument li d-daħla fis-seħħ tar-Regolament.
Ir-rilevanza tal-Artikolu 98 tiżdied hekk kif l-iskeda ta' applikazzjoni gradwali tal-Att dwar l-AI tixpruna obbligi sostantivi: il-prattiki ta' AI projbiti saru applikabbli mit-2 ta' Frar 2025; l-obbligi tal-mudelli GPAI japplikaw mit-2 ta' Awwissu 2025; l-obbligi għal sistemi ta' AI b'riskju għoli skont l-Anness III japplikaw mit-2 ta' Awwissu 2026 (b'estensjoni ulterjuri sat-2 ta' Awwissu 2027 għal ċerti sistemi diġà soġġetti għal valutazzjoni tal-konformità skont liġi oħra tal-Unjoni). Kull waħda minn dawn il-fażi tal-applikazzjoni hija akkumpanjata minn atti ta' implimentazzjoni li l-Kummissjoni trid tadotta minn qabel — kollha permezz tal-proċedura tal-kumitat tal-Artikolu 98.
It-timijiet tal-konformità għandhom jissorveljaw il-programm ta' ħidma tal-Kummissjoni għall-atti ta' implimentazzjoni tal-Att dwar l-AI biex janticiapw kif l-Artikolu 98 se jifforma l-iskeda u l-kontenut tar-rekwiżiti tekniċi vinkolanti matul l-introduzzjoni gradwali.
Official AI Act Compliance Deadline Calendar
Updated · Sources: Regulation (EU) 2024/1689 and the 2026 Digital Omnibus on AI.
| Obligation | Applies to | Original date | New date | Status | Countdown | Legal basis |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Prohibited Practices (Art. 5) | All providers and deployers | active | — | AI Act Art. 5 | ||
| GPAI Rules (Chapter 5) | GPAI model providers | active | — | AI Act Art. 51-56 | ||
| AI-Generated Content Marking | Providers of generative GPAI systems | active | — | AI Act Art. 50(2) | ||
| Regulatory Sandboxes | National competent authorities | active | — | AI Act Art. 57 | ||
| High-risk AI — Annex III (standalone) | Providers of standalone Annex III systems | deferred | — | AI Omnibus 2026 Art. 6(2) | ||
| High-risk AI — Annex I (embedded) | AI embedded in Annex I regulated products | deferred | — | AI Omnibus 2026 Art. 6(1) |
⬇ Download JSON · CC BY 4.0
AI Act meets DORA and NIS2
Is your organisation subject to both the AI Act and DORA? The two regulations intersect on the operational resilience of financial AI systems. Our sister site regulation-dora.eu covers DORA in depth — including what the AI Act adds on top of an existing DORA programme.
The AI Act for financial institutions ↗ Explore regulation-dora.eu ↗Frequently Asked Questions
L-Artikolu 98 jistabbilixxi li l-Kummissjoni Ewropea tiġi megħjuna minn kumitat meta teżerċita s-setgħat ta' implimentazzjoni skont l-Att tal-UE dwar l-AI. Dan il-kumitat isegwi l-proċedura ta' eżami stabbilita fir-Regolament (UE) Nru 182/2011, li jirregola kif il-Kummissjoni tadotta atti ta' implimentazzjoni bl-input tar-rappreżentanti tal-Istati Membri.
Il-proċedura ta' eżami, definita fl-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011 (ir-Regolament tal-Komitoloġija), teħtieġ li l-Kummissjoni tikseb opinjoni b'maġġoranza kkwalifikata minn kumitat ta' rappreżentanti tal-Istati Membri qabel ma tadotta atti ta' implimentazzjoni. Jekk il-kumitat jagħti opinjoni negattiva, il-Kummissjoni ġeneralment ma tistax tadotta l-att.
L-atti ta' implimentazzjoni adottati mill-Kummissjoni skont dispożizzjonijiet speċifiċi tal-Att tal-UE dwar l-AI — bħal dawk relatati ma' talbiet ta' standardizzazzjoni, speċifikazzjonijiet komuni, jew listi ta' sistemi ta' AI b'riskju għoli — huma soġġetti għall-proċedura tal-kumitat skont l-Artikolu 98, biex jiġu żgurati s-sorveljanza tal-Istati Membri u r-responsabbiltà demokratika.
Il-kumitat huwa magħmul minn rappreżentanti tal-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea. Il-Kummissjoni tippresiedi l-kumitat. Il-kompożizzjoni eżatta u l-arranġamenti tax-xogħol isegwu l-qafas standard stabbilit mir-Regolament (UE) Nru 182/2011 dwar l-eżerċizzju tas-setgħat ta' implimentazzjoni.
L-Artikolu 98 ma jimponiex direttament obbligi fuq operaturi privati, fornituri tal-AI, jew deployers. Huwa dispożizzjoni istituzzjonali u proċedurali li tirregola kif il-Kummissjoni teżerċita s-setgħat ta' implimentazzjoni tagħha. L-effett indirett tiegħu fuq il-konformità huwa li jifforma l-proċess li bih jiġu adottati l-atti ta' implimentazzjoni tekniċi vinkolanti — li effettivament jaffettwaw lill-operaturi.
Stay ahead of AI Act changes
Get compliance alerts when deadlines or obligations change.
No spam. One-click unsubscribe.
Take compliance further with the AI Act Academy
A free course, a server-graded exam, a verifiable certificate — and the working templates.